Τρίτη, 22 Αυγούστου 2017

Το «λογχισμένο Ευαγγέλιο» της Σαμοθράκης

*Το "λογχισμένο Ευαγγέλιο της Σαμοθράκης" όπως είχε εκτεθεί στη Βουλή το έτος 2000 (Φωτογραφία Σάββα Σταθάκη).




Γράφει ο Παντελής Στεφ. Αθανασιάδης



Είμαι βέβαιος, ότι οι περισσότεροι από τους συμπατριώτες μου Θρακιώτες, δεν έτυχε να δουν το λεγόμενο «λογχισμένο Ευαγγέλιο της Σαμοθράκης» που αποτελεί πολύτιμο αντικείμενο των συλλογών του Εθνικού Ιστορικού Μουσείου. Είναι όμως στην πραγματικότητα, ανεκτίμητο ενθύμιο των παθών του Θρακικού Ελληνισμού.
Το «λογχισμένο Ευαγγέλιο της Σαμοθράκης» σχετίζεται άμεσα με το Ολοκαύτωμα του μαρτυρικού νησιού του βορειανατολικού Αιγαίου, κατά την Επανάσταση του 1821.
Συνοπτικά τα γεγονότα: Οι άνθρωποι της Φιλικής Εταιρείας είχαν προετοιμάσει ψυχικά τους κατοίκους της Σαμοθράκης για τον εθνικό ξεσηκωμό, που έρχονταν και ήταν όλοι αποφασισμένοι. Έτσι οι Σαμοθρακίτες επαναστάτησαν τον Αύγουστο του 1821, αρνούμενοι να πληρώσουν φόρους.
Όμως 1η Σεπτεμβρίου 1821 των λεγόμενη στο τοπικό ιδίωμα «πρωτοσταυρινιά» αποβιβάστηκαν στη Σαμοθράκη τα αγήματα των Τούρκων υπό τον υποναύαρχο Καρά-Αλή (σ.σ. είναι αυτός που αργότερα τον Ιούνιο του 1822, ανατίναξε μαζί με την ναυαρχίδα του, ο πυρπολητής Κωνσταντίνος Κανάρης). Αμέσως άρχισαν το έργο της σφαγής και των λεηλασιών. Σφαγιάσθηκαν μερικές χιλιάδες άνδρες και αγόρια. Τα γυναικόπαιδα πουλήθηκαν στα παζάρια σκλάβων  της Κωνσταντινούπολης και της Σμύρνης. Τα σπίτια τους κάηκαν. Το νησί ερημώθηκε.

*Το απόσπασμα από το βιβλίο του Δραγούμη για το "λογχισμένο Ευαγγέλιο"

Τότε μέσα στο χαμό, κάποιοι Τούρκοι στρατιώτες και στην εκκλησία της Χώρας, όπου λειτουργούσε ο ιερέας. Προφανώς τον εκτέλεσαν και επιπλέον κάποιος λόγχισε το ιστορικό αυτό Ευαγγέλιο.
Εφτακόσιοι από τους κατοίκους που είχαν επιζήσει καταφεύγοντας στα βουνά, τελικά πείσθηκαν από τους Τούρκους να εμφανισθούν  γιατί τους έδωσαν την εντύπωση ότι θα τους δώσουν χάρη και θα τους χαρίσουν τη ζωή. Όμως στην τοποθεσία «Εφκάς» της πρωτεύουσας του νησιού Χώρας, τους δολοφόνησαν όλους.
Ελάχιστοι κάτοικοι που διασώθηκαν κρυμμένοι στα βουνά άρχισαν όταν έφυγαν τα αγήματα του Καρά- Αλή να θάβουν τους νεκρούς και να μαζεύουν ό,τι αντικείμενο μπορούσε να διασωθεί. Έτσι μαζεύτηκε και το «λογχισμένο Ευαγγέλιο» και φυλάχτηκε για πολλά χρόνια ως ιερό κειμήλιο.
Η λαϊκή μούσα πικροτραγούδησε αυτό το γεγονός με ένα μοιρολόγι.

"Σήμερα είναι Τρίτη και πρωτοσταυρινιά
Όπου μας εχαλάσαν οι Τούρκοι τα σκυλιά,
Παίρναν τα κεφάλια κι αφήναν τα κορμιά,
Γεμίσαν τα σοκάκια και όλα τα στενά".

Μαρτυρία για το Ολοκαύτωμα αποτέλεσε το έργο του Ίωνος Δραγούμη «Σαμοθράκη», ο οποίος αναφέρεται στο αιματηρό συμβάν, αλλά και στο «λογχισμένο Ευαγγέλιο» της εκκλησίας της Παναγίας στη Χώρα, το οποίο φυλάσσεται στο Εθνικό Ιστορικό Μουσείο.
*Ο Ίων Δραγούμης


Η παρέμβαση του Ίωνος Δραγούμη


Πολλά χρόνια αργότερα μετά το χαλασμό, το 1905 τοποθετήθηκε πρόξενος της Ελλάδας στο Δεδέαγατς, ο Ίων Δραγούμης, ο οποίος επισκέφθηκε πολλές φορές της Σαμοθράκη, γοητεύτηκε και έγραψε το βιβλίο «Σαμοθράκη» που το εξέδωσε το 1909. Στο βιβλίο αυτό κάνει αναφορά και στο «λογχισμένο Ευαγγέλιο της Σαμοθράκης».
Ταυτόχρονα ο Δραγούμης έπεισε τους Σαμοθρακίτες και του παραχώρησαν αυτό το κειμήλιο, που το έστειλε στην Αθήνα  στην Ιστορική και Εθνολογική Εταιρεία της Ελλάδος, η οποία το περιέλαβε στις συλλογές του Μουσείου της, που βρίσκεται πίσω από τον ανδριάντα του Θεόδωρου Κολοκοτρώνη στην οδό Σταδίου.
Πράγματι στα αρχεία του Μουσείου υπάρχει σήμερα το ιστορικό αυτό Ευαγγέλιο και η συνοδευτική επιστολή του Δραγούμη γραμμένη με πένα και μωβ μελάνι.
Το Ευαγγέλιο, εκτέθηκε το έτος 2000 στην μεγάλη έκθεση που είχε οργανώσει η Βουλή (πρόεδρος ο Απόστολος Κακλαμάνης) για να εορτασθούν τα 80 χρόνια ενσωμάτωσης της Θράκης στον ελληνικό κορμό, μετά από σκλαβιά περίπου 600 ετών. Ως έκθεμα είχε πάρει τον αριθμό 87.
*Από πρόλογο βιβλίου του Τυπογραφείου του Νικολάου του Γλυκέως του εξ Ιωαννίνων. Πρόκειται για το αντίτυπο του βιβλίου "Κατηχητικόν" του Αγίου Θεοδώρου Στουδίτου (έκδοση 1676) που εναπόκειται στη Βιβλιοθήκη του Φιλεκπαιδευτικού Συλλόγου Αδριανούπολης, η οποία υπάρχει σήμερα στη Νέα Ορεστιάδα 


Τι είναι τελικά αυτό το Ευαγγέλιο;


Αυτό το Ευαγγέλιο δεν είναι απλά ένα θρησκευτικό βιβλίο που συνδέθηκε με ένα δραματικό ιστορικό γεγονός. Και από μόνο του σήμερα χωρίς το θρησκευτικό και ιστορικό χαρακτήρα του, είναι ένα πολύ σπάνιο βιβλίο, τυπωμένο στο περίφημο τυπογραφείο του Νικολάου Γλυκύ στη Βενετία τον 17ο αιώνα.
Ο Νικόλαος Γλυκύς από τα Ιωάννινα, ήταν ένα αγράμματος Ηπειρώτης που μετανάστευσε στη Βενετία  το 1647 και ασχολήθηκε αρχικά με το εμπόριο. Το 1671 ίδρυσε το τυπογραφείο του και άρχισε να εκδίδει ελληνικά θρησκευτικά, επιστημονικά και φιλολογικά βιβλία. Το τυπογραφείο αυτό ήταν το μακροβιότερο ελληνικό και ως τυπογραφείο της οικογένειας του Γλυκύ, υπήρχε έως το 1832. Από τους ιστορικούς μελετητές ο Γλυκύς, κατατάσσεται ως ο όγδοος κατά σειρά Έλληνας τυπογράφος της Βενετίας.


Παντελής Στεφ. Αθανασιάδης



*Από βιβλίο τυπωμένο στο τυπογραφείο του Νικολάου του Γλυκέως του εκ Ιωαννίνων

52 σχόλια:

  1. Πέτρος Πετρίδης
    Πολύ ενδιαφέροντα όσα διάβασα.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  2. Kostas Patialiakas
    Μια άγνωστη πτυχή της ιστορίας της Θράκης μας. Εύγε ερευνητή και ιστορικέ φίλε Παντελή. Καλό μεσημέρι.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  3. Despoina Gourloumenou
    Παντελή σε ευχαριστούμε και πάλι για όλα αυτά που μας μαθαίνεις.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  4. Ζήσης Χατζηπασχάλης
    ΠΑΝΤΕΛΗ ΚΑΙ ΠΑΛΙ ΕΥΓΕ ΣΟΥ ΓΙ ΑΥΤΕΣ ΟΛΕΣ ΤΙΣ ΙΣΤΟΡΙΕΣ ΠΟΥ ΜΑΣ ΠΑΡΑΘΕΤΕΙΣ ΠΑΝΤΑ ΚΑΙ ΜΑΣ ΕΝΗΜΕΡΩΝΕΙΣ. ΔΕΝ ΦΤΑΝΕΣΑΙ, ΕΙΣΑΙ ΤΕΛΕΙΟΣ ΚΑΙ ΑΝΕΠΑΝΑΛΗΠΤΟΣ. ΚΑΛΟ ΣΟΥ ΜΕΣΗΜΕΡΙ.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  5. Chryssi Baboura
    Ευχαριστώ, Παντελή, και βέβαια δεν ήξερα την ύπαρξη και την ιστορία του!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  6. Μαρια Δαλακογλου
    Πολύ ενδιαφέρον!!!!
    Ατελείωτη η ιστορία μας!!!
    Σας ευχαριστούμε πολύ που δίνετε τα φώτα σας στην ιστορία της Θράκης...!!
    Κάποιοι θέλουν, ή τους βολεύει το σκοτάδι....

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  7. Ιωάννης Αντωνιάδης
    Άλλη μία άγνωστη πτυχή της τοπικής ιστορίας της Θράκης μας, που φέρνει στην επιφάνεια το ασίγαστο και ακούραστο ερευνητικό σου πνεύμα, φίλε, Παντελή.!! Καλή συνέχεια..

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  8. Eleni Chioni
    Υπεροχη αναρτηση Παντελη, σε ευχαριστουμε!!!!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  9. Νίνα Γκούδλη
    Σ' ευχαριστώ Παντελή για όσα μαθαίνω από σένα!...Τα πάθη του Θρακικού Ελληνισμού είναι ατελείωτα και δεν τα διδασκόμαστε...Πρώτη φορά βλέπω και μαθαίνω για το <> της Σαμοθράκης!...Να είσαι γερός καλέ μου φίλε να μας προσφέρεις τις γνώσεις σου!...Και πάλι ε υ χ α ρ ι σ τ ώ!....

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  10. Νεκταρια Σκαρλα
    Πολύ καλο!!!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  11. Zilias Petros
    Πολύ ενδιαφέρον !

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  12. Artemis Pol
    Ευχαριστώ πολύυυυυυ για τις γνώσεις που μας προσφέρεις!!!είσαι δεξαμενή ιστορίας!!! Νοιωθω πολύ τυχερή που είμαι φίλη σου!!! θερμά ευχαριστώ για την ενημέρωση!!!!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  13. Σπυρος Μπικος
    Ενδιαφέρον, οφείλουμε τουλάχιστον οι Θρακιώτες της Αθήνας, να επισκεφθούμε το Μουσείο στη Πλατεία Κολοκοτρώνη. Καλημέρα σας

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  14. Ariadni Paspala
    Σ ΄ευχαριστώ !!! δεν το είχα ακούσει ... διαβάσει!!! Είσαι πολύτιμος !!!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  15. Απόστολος Ναλμπάντης
    Ο Γλυκής είναι συγγενής της Βασιλικής Γλυκή η οποία είναι πρόγονος του Εσάτ-Πασά των Ιωαννίνων?

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  16. Σάββας Στεργίου
    Ευχαριστώ πολύ για την τιμή που κάνετε στο νησί μου

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  17. Stella Dionysopoulou
    Ευχαριστούμε για την πολύτιμη ενημέρωση δεν το γνώριζα!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  18. Despoina Sidiropoulou
    Αγνωστη μεχρι σημερα ιστιορια της Σαμοθρακης με πολυ ενδιαφερον. Κριμα να μην βρισκονται ολα τα κειμηλια στον τοπο τους για να μαθαινουν οι νεοτεροι

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  19. Πέτσινας Χρήστος
    Ευχαριστούμε πολύ για την υπέροχη ιστορία! ....Νομίζω ότι υπάρχει και συνέχεια.... Ο γιος του ιερέα που πέθανε κατά την απώλεια του εν λόγω Ευαγγελίου, αρπάχθηκε βιαίως από τους Τούρκους και εξισλαμίσθηκε. Ως γενίτσαρος υπηρέτησε στον τουρκικό στρατό και μετά από χρόνια ανήλθε σε υψηλά διοικητικά αξιώματα. Όταν λοιπόν θέλησε να μάθει την ιστορία των γονιών του πληροφορήθηκε τα γεγονότα της Σαμοθράκης. Αφού επέστρεψε λοιπόν στο νησί, παρέδωσε το ασημένιο του σπαθί στους Σαμοθρακίτες ως δώρο με την παράκληση, αφού το λιώσουν να χρησιμοποιήσουν το μέταλλο και τους λίθους του για την κατασκευή της στάχωσης ενός άλλου Ιερού Ευαγγελίου, εις μνήμη του πατέρα του, το όποιο υπάρχει μέχρι σήμερα και φυλάσσεται στο Εκκλησιαστικό Μουσείο της Ιεράς Μητρόπολης Αλεξανδρουπόλεως. Όταν οι Τούρκοι πληροφορήθηκαν το γεγονός, προσπάθησαν να τον πιάσουν για να τον δικάσουν, όμως αυτός διέφυγε στα βουνά όπου και κρυβόταν για ένα χρονικό διάστημα. Αφού τον απείλησαν με διάφορους τρόπους κατάφεραν να τον να παραδοθεί. Έτσι τον συνέλαβαν και αφού τον καταδίκασαν σε θάνατο στην Πόλη μαρτύρησε ως χριστιανός. Δυστυχώς το όνομά του μου διαφεύγει, αλλά θα μπορούσαμε να μάθουμε και άλλες πληροφορίες για την εν λόγω ιστορία. Τα παραπάνω μου διηγήθηκε Σαμοθρακίτης ιερέας.
    Πέτσινας Χρήστος
    Εκπαιδευτικός.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  20. Εξαιρετικά ενδιαφέροντα τα όσα μου γράφετε κ. Πέτσινα... Αν μάλιστα υπάρχει και σχετική ιστορική τεκμηρίωση, πρόκειται για μια μοναδική ιστορία.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  21. Εύη Κυριακίδου
    Όπως το έγραψες κε Παντελή μου!
    Οι περισσότεροι Θρακιώτες, όχι μόνο δεν το έχουμε δει, αλλα αγνοούμε και την ύπαρξη του...
    Σας ευχαριστώ θερμά!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  22. Καιρός να το μάθουν και άλλοι...

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  23. Zissis Moschidis
    Δεν το γνώριζα..... σημαντική ιστορική πληροφορία!!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  24. Βαλέρια Σιβούδη
    Μια άγνωστη, μα πολύτιμη ιστορική πληροφορία!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  25. Vassilios Kazakidis
    Ευχαριστούμε! Η ιστορία απεικονίζει τα δεινά των κατοίκων του νησιου το 1821. Δεν ήταν τα μόνα! Ελπίζω κάποτε να βρεθεί το όνομα του γιού του ιερέα.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  26. Chris Greec
    Υπέροχο δώρο μνήμης. Συγχαρητήρια

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  27. Χρυσουλα Αμίλλη
    Αγαπητέ φίλε για άλλη μια φορά γέμισες με πληροφορίες την ψυχή μου και το μυαλό μου , πόσο πολύ θέλω να μάθω όσο το δυνατόν περισσότερα ! Έφυγε ο μπαμπάς μου από την πατρίδα του χωρίς γονείς με τον αδελφό του μικρά παιδιά δεν είχε καμία θύμηση και πότε δεν αναφέρθηκε σε κάτι για την πατρίδα πολλά χρόνια μετά εμφανίστηκε ένας θείος που τους έψαξε είχαν είχαν Μύλους στην πατρίδα και πρέπει να κατάφερε να μεταφέρει μέρος της περιουσίας σε ρευστό! αυτό το σκέφτηκα εγώ γιατί όταν μας βρήκε ερχόταν κάθε καλοκαίρι στο χωριό στα Λουτρά για μπάνια θερμά με την γυναίκα του την θεία, μας έφερνε πολλά δώρα αλλά και κάποια στιγμή με είπε η μαμά μου μας βοήθησε και οικονομικά! αυτά σαν ιστορία αλλά με πολλά κενά πάντα αναρωτιέμαι αυτά τα δύο παιδιά πώς βρέθηκαν μόνα σ'ένα χωριό !

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  28. Ioanna Parashaki
    Σας ευχαριστουμε για το σπανιο εργο σας.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  29. Pantelis Athanasiadis
    Πολύ ενδιαφέροντα όλα αυτά αν και λυπηρά. Σημασία έχει κατ' αρχάς από ποιο χωριό ήρθαν και ποια χρονιά.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  30. Anna Trikoupi Chondrou
    Όπως πάντα πολύ ενδιαφέροντα στοιχεία μαθαίνουμε από τον κ. Αθανασιάδη...

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  31. Κιμων Βρεττος
    Έχεις το χάρισμα να μεταφέρεις ρεαλιστικά στον αναγνώστη σου το ιστορικό γεγονός που περιγράφεις. Η σφαγή του ιερέα και το λογχισμένο ευαγγέλιο ήρθαν στα μάτια μου σαν να την παρακολουθούσα ζωντανά. Σίγουρα θα έχεις κουρασθεί να ακούς τα μπράβο μου. Σου αξίζουν...... Είσαι χαρισματικός !!!!!!!!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  32. Νατάσα Πεντίδου
    Άλλη μια φορά που οι Τούρκοι έσφαξαν κόσμο.... ερήμωσαν το νησί... χωρίς να λογοδοτήσουν!!!
    Δυστυχώς δεν είναι γνωστό σε πολλούς!!!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  33. Basiliki Kesoglou
    Κ. Αθανασιαδη σάς ευχαριστώ από καρδιάς χάρη σε εσάς μαθαίνω κάθε μέρα και άλλη ιστορία των γεγονότων της Ελλάδας μας, αυτά πού δεν διδαχτήκαμε στά Σχoλεία μας. Ό Θεός χρόνια να σάς δίνει, και να συνεχίζεται το έργο σας μπας και ξεστραβωθούν οι πολιτικοί μας και δεν μας τα ξεπουλήσουν όλη την Ελλάδα μας πού καποιοι έχουν δώσει τό αίμα τους για να ορθοποδήσει ή Ελλάδα μας. Σάς ευχαριστώ για τον Αγώνα που δίνετε για να κρατηθεί ή ιστορία μας

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  34. Νατάσα Πεντίδου
    Άλλη μια φορά που οι Τούρκοι έσφαξαν κόσμο.... ερήμωσαν το νησί... χωρίς να λογοδοτήσουν!!!
    Δυστυχώς δεν είναι γνωστό σε πολλούς!!!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  35. Μενεξια Μαργαζογλου
    Η ιστορια επαναλαμβανεαι....αγρυπνουμε....

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  36. κωςτας χριστοφοριδης
    Ο μεγαλύτερος εχθρός του Ελληνισμού η Τουρκία. Παντού και πάντα σφαγές, δολοφονίες, λεηλασίες, τότε και τώρα.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  37. Dimitra Vergou
    Δεν πρέπει να ξεχνάμε τα γεγονότα του τόπου μας!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  38. Δόμνα Μέγγα
    Σε ευχαριστούμε για όσα μας θυμίζεις κ.Αθανασιάδη.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  39. Dimitris Bougias
    Ετοιμαζει ταινια ο Βασιλης Τσικαρας για το ολοκαυτωμα της Σαμοθρακης !

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  40. Θωμαιτσα Τζελεπη-Στελλιδου
    Τελειο!!!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  41. Χρυσάφης Συκακης

    Καλημέρα..
    Από τα ιστορικότερα κι όμως ξεχασμένα.
    Εμείς να τα θυμόμαστε..

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  42. Ευαγγελία Νατσιδου Κορρέ
    Κύριε Αθανασιάδη πολύ ενδιαφέρον Το λογχισμενο Ευαγγέλιο..εύγε σας!!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  43. Συγκίνηση, θαυμασμός και απορία με διακατέχουν .Συγκίνηση για το γεγονός ,θαυμασμός για το πολύτιμο κειμήλιο και απορία αν γνωρίζουν την ύπαρξη του και η ίδιοι οι Σαμοθρακίτες . Αν ναι γιατί δεν μας το γνωρίζουν στην Αλεξανδρούπολη και στην ίδια τη Σαμοθράκη την οποία έχω επισκεφθεί πολλές φορές ως ιδιώτης και υπηρεσιακά.

    Κυρίως όμως ευχαριστίες προς τον συγγραφέα για την πρωτοβουλία του να φέρνει στην επικαιρότητα γεγονότα της Θράκης σχετικά με την Επανάσταση του 1821 .
    Γιατί είναι εκκωφαντική η σιγή από αρχές και φορείς στον τόπο μας και ας διεξάγεται τέτοια εποχή ο αγώνας του Υψηλάντη στη γειτονιά μας με τη συμμετοχή και των Θρακών. Οι θυσίες και τα πολλά θύματα συμπατριωτών ,χρονικά , λίγο αργότερα .

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Όπως γράφω στο άρθρο μου, το Ευαγγέλιο αυτό ο Ίων Δραγούμης το έστειλε στο Εθνικό Ιστορικό Μουσείο (οδός Σταδίου). Το Ευαγγέλιο αυτό εκτέθηκε το έτος 2000 στη Βουλή, στη μεγάλη έκθεση που οργανώθηκε για τα 80 χρόνια ελευθερίας της Θράκης.

      Διαγραφή
  44. Πέλια Παπανδρέου Κιζιρίδου
    Το μέρος όπου κατασφαγιασθηκαν οι 700 της Σαμοθράκης λέγεται ΕΦΚΑΣ και είναι στη Χώρα

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  45. κωςτας χριστοφοριδης
    Ευχαριστώ πάρα πολύ, κι όμως δεν το γνώριζα.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  46. Δεσποινα Στραντζαλη
    Σας ευχαριστώ κύριε Αθανασιάδη, που μας ενημερώνετε για το λογχισμενο ευαγγέλιο της Σαμοθράκης

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  47. Αντωνια Μπιλιμπινη
    Μπράβο κύριε Παντελή Αθανασιάδη Πολύ ενδιαφέροντα όσα διάβασα άγνωστα προς εμένα όπως πιστεύω και στους υπόλοιπους της Θράκης Ευχαριστούμε για την ενημέρωση !!!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  48. Απόστολος Ναλμπάντης
    Φημολογείται ότι η μητέρα του Εσάτ-Πασά (ο Οθωμανός υπερασπιστής των Ιωαννίνων το 1913) είχε καταγωγή από την οικογένεια Γλυκύ

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  49. Ευχαριστούμε για την ενημέρωση! Πολύ ενδιαφέρουσα η ιστορία του λογχισμένου Ευαγγελίου!

    ΑπάντησηΔιαγραφή

LinkWithin

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...