Δευτέρα, 1 Απριλίου 2019

Και κάπως έτσι οι σύμμαχοί μας, πούλησαν τη Βόρεια Ήπειρο…

*Ο Αλβανός βασιλέας Ζωγ Α΄





*Οι φαντάροι μας κυνηγούσαν

τον Ρόμελ στην Έρημο

και οι Αγγλοαμερικανοί

νοιάζονταν για την Αλβανία





Γράφει ο Παντελής Στεφ. Αθανασιάδης


Εσχάτως η Αλβανία κάνει κινήσεις εναντίον της ελληνικής μειονότητας που ζει εκεί, έχοντας ως στόχο να αρπάξει κυριολεκτικά τις παραθαλάσσιες περιουσίες των Βορειοηπειρωτών για να τις δώσει σε πολυεθνικές προς αξιοποίηση, χωρίς οι ιδιοκτήτες τους να ωφελούνται. Η Αλβανία με τον τρόπο αυτό επιβεβαιώνει την διαχρονική αντιπαλότητά της προς κάθε τι ελληνικό, χωρίς να παύει να επωφελείται σε κάθε τομέα από την Ελλάδα.
Η στάση αυτή των Αλβανών φέρνει στη μνήμη όλων τη στάση που τήρησε ο εκθρονισθείς βασιλεύς των Αλβανών Αχμέτ Ζώγου. Πρόκειται για τον Ζωγ Α΄, βασιλέα των Αλβανών που γεννήθηκε το 1895  ως Αχμέτ Μουχτάρ Ζογόλι. Πήρε το ψευδώνυμο Ζώγου από το 1922, που είχε διατελέσει πρωθυπουργός έως το 1924. Στη συνέχεια υπήρξε πρόεδρος της Αλβανίας από το 1925 έως το 1928, και τελικά αυτοανακηρύχθηκε βασιλέας έως το 1939. Κανένας βασιλικός οίκος της Ευρώπης και καμιά κυβέρνηση δεν τον αναγνώρισε ως αρχηγό βασιλικής δυναστείας.
Τον Απρίλιο του 1939 ο Μουσολίνι αποβίβασε ιταλικά στρατό, καθαίρεσε τον Ζωγ και κατέστησε την Αλβανία ιταλικό προτεκτοράτο. Ο Ζωγ και η βασίλισσα (πριγκίπισσα ουγγρικής καταγωγής) κατέφυγαν αρχικά στην Ελλάδα όπου η τότε Κυβέρνηση Μεταξά επέτρεψε την είσοδο τους πρώτα για λόγους ανθρωπιστικούς, γιατί η βασίλισσα δύο μέρες προ της εισβολής των Ιταλών είχε γεννήσει τον πρίγκιπα Σκεντέρ, παραχωρώντας τους άσυλο. Η κυβέρνηση Μεταξά ήθελε επίσης να αποφύγει κάθε πρόκληση προς την φασιστική Ιταλία. 


*Ο γάμος του Ζωγ με την πριγκίπισα Τζεραλντίν

 Διέμειναν για λίγες ημέρες στη Θεσσαλονίκη. Από εκεί ατμοπλοϊκώς μετέβησαν στην Αγγλία και στη συνέχεια και σε άλλες πρωτεύουσες της Ευρώπης. Όλοι τον δέχονταν με την προϋπόθεση να μην αναπτύξει πολιτική δραστηριότητα.
Ο Ζωγ με καμιά από τις ιδιότητές του δεν έδειξε φιλελληνικό πνεύμα. Αντίθετα υπήρξε άκρως εχθρικός προς την ελληνική μειονότητα της χώρας του. Αντίθετα η Ελλάδα τον ενίσχυσε, όπως και η Γιουγκοσλαβία με όπλα και χρήματα (υπόμνημα Π. Πιπινέλη 7 Νοεμβρίου 1942) για να ισχυροποιήσει τη θέση του υπό τον όρο της φιλικής έναντι της Ελλάδος πολιτικής και της επίλυση του μειονοτικού προβλήματος. Αυτός όμως μόλις πήρε την εξουσία στα χέρια του στράφηκε προς την Ιταλία του Μουσολίνι, νομίζοντας ότι βρήκε τον ύψιστο προστάτη του!
Σταδιακά άρχισε να κλείνει τα ελληνικά σχολεία. Καθαίρεσε την Ιερά Σύνοδο της Εκκλησίας της Αλβανίας. Έκλεισε το υποκατάστημα ελληνικής τράπεζας στο Δυρράχιο. Φυλάκισε και εξόρισε Έλληνες προκρίτους και διόρισε σε όλα τα κοινοτικά συμβούλια της Βόρειας Ηπείρου φανατικούς Αλβανούς, ενώ σιγά- σιγά παρέδιδε τη χώρα, στους Ιταλούς φασίστες. Αλλά και οι Αλβανοί οι ίδιοι δεν ήταν ευχαριστημένοι από τον Ζωγ. Πάντως οι Γερμανοί του Χίτλερ είχαν πληροφορίες ότι οι Ιταλοί που τον εξεδίωξαν του έδωσαν σημαντική αποζημίωση για να παραμείνει ήσυχος στο εξωτερικό.
                Χαρακτηριστικά τον Ιούλιο του 1942 ο Βρετανός υπουργός Πληροφοριών Μπράκεν, μεσούντος του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, είχε δηλώσει:
                «Οι Αλβανοί ουδέν έπραξαν υπέρ της ανεξαρτησίας τους. Δεν υφίσταται εις το εξωτερικόν ανεγνωρισμένη οργάνωσις ελευθέρων Αλβανών. Ο Ζωγ έχει αποσυρθεί του αγώνος».
                Ο Ζωγ όμως άλλα είχε στο μυαλό του. Το Νοέμβριο του 1942 με επιστολή του στον Έλληνα βασιλέα Γεώργιο Β΄ θυμήθηκε να τον ευχαριστήσει για την φιλοξενία που του έδωσε η Ελλάδα το… 1939! Ζητούσε μάλιστα να τον συναντήσει για τον ευχαριστήσει και προσωπικά…
*Οι Έλληνες πολεμούσαν στην έρημο με τους συμμάχους

                Ο Παναγιώτης Πιπινέλης πεπειραμένος διπλωμάτης, μόλις το έμαθε, ειδοποίησε με υπόμνημά του τον πρωθυπουργό Εμμανουήλ Τσουδερό στο Κάιρο.
                «Η μετά τόσα έτη ευγενής αύτη χειρονομία εκ μέρους του Ζώγου, έχει πρόδηλον νομίζω σκοπόν, την δημιουργίαν επαφής μεθ’ ημών και αποτελεί  καταφανώς συνέχισιν της προσπαθείας του, όπως βαθμιαίως αποκαταστήσει εαυτόν μεταξύ των συμμάχων, ως ισότιμον εν τη δυστυχία σύντροφον».
                Και προσέθετε:
                «Είναι επομένως πρόδηλον ότι, έναντι του τελευταίου προς την Α.Μ. διαβήματος του Ζώγου  δεν δυνάμεθα να τηρήσωμεν άλλην στάσιν από εκείνην ήν θα ετηρούμεν ενώπιον επιστολής του βασιλέως Βόριδος (σ.σ. της Βουλγαρίας) ή οιουδήποτε άλλου Κουΐσλιγκ, δηλ. την στάσιν της απολύτου αγνοίας».
*Ο Εμμανουήλ Τσουδερός

                Τελικά, όπως έγραψε ο ίδιος ο Τσουδερός στο βιβλίο του «Διπλωματικά Παρασκήνια» προτιμήθηκε να μην γίνει αυτή η συνάντηση, που μπορούσε να παρερμηνευθεί σαν πολιτική συνεννόηση. Αντί της βασιλικής συνάντησης ο Τσουδερός δέχτηκε να πραγματοποιηθεί στο Λονδίνο ένα γεύμα του Ζώγ και του ίδιου, στο οποίο να παρίστανται και Άγγλοι, στελέχη του Εργατικού Κόμματος. Τέθηκε μάλιστα προκαταβολικά όρος ότι στο γεύμα αυτό δεν θα θιγούν ζητήματα πολιτικής φύσης των δύο χωρών.
                Στις 18 Νοεμβρίου 1942, ο Άγγλος Βουλευτής Μόντερ ανέπτυξε στη Βουλή των Κοινοτήτων σχετική ερώτηση με το μέλλον της Αλβανίας.
                -Είστε σε θέση να μας βεβαιώστε ότι η Αγγλική κυβέρνηση κατά τον τελικό διακανονισμό της ειρήνης δεν θα επηρεασθεί όσον αφορά το μέλλον της Αλβανίας, από οποιεσδήποτε αλλαγές, που προέκυψαν από την Ιταλική βίαια επίθεση κατά της Αλβανίας;
                -Μάλιστα κύριε, απάντησε ο υπουργός Εξωτερικών Άντονι Ήντεν.
                Η ελληνική κυβέρνηση του Καΐρου θέλησε να διερευνήσει τις αγγλικές προθέσεις. Έστειλε τον πρεσβευτή μας στο Λονδίνο να συνομιλήσει με τον Ήντεν, εκφράζοντας τις ελληνικές ανησυχίες. Η επίσημη ερμηνεία που μας δόθηκε ήταν ότι η απάντηση που δόθηκε αφορούσε την Ιταλία και όχι την Ελλάδα το αίτημα της οποίας για τη Βόρεια Ήπειρο ήταν γνωστό στους Αλβανούς. Στην ελληνική κυβέρνηση είχε πλέον σχηματισθεί ή άποψη ότι η Αλβανία, που είχε ανοίξει ουσιαστικά μόνη τις πόρτες της στους Ιταλούς, ετοποθετείτο πλέον… στις χώρες που υπέστησαν ιταλική επίθεση!!!
*Ιταλοί στρατιώτες στην Αλβανία το 1939

                Ελεεινή ήταν και η στάση των άλλων συμμάχων μας, των ΗΠΑ. Ο υπουργός Εξωτερικών Κόρντελ Χάλλ, δήλωσε στις 3 Δεκεμβρίου 1942 στους δημοσιογράφους:
                -Ο αθώος αλβανικός λαός υπέστη το 1939 ιταλική επίθεση. Κατά συνέπεια, είναι καθήκον κάθε Αλβανού να πυροβολήσει κάθε Ιταλό, που θα συναντήσει.  Τέσσερις μέρες αργότερα ο Έλληνας πρεσβευτής στην Ουάσιγκτον Διαμαντόπουλος, πληροφορούσε την κυβέρνηση στο Κάιρο ότι η Αγγλία και οι ΗΠΑ είχαν αποφασίσει να προβούν προσεχώς σε ταυτόσημη δημόσια δήλωση, που θα εξασφάλιζε την ανεξαρτησία της Αλβανίας μετά τον πόλεμο.
                Ο Κορντέλ προχώρησε και παραπάνω. Στις 11 Δεκεμβρίου σε ανακοινώσεις προς τους δημοσιογράφους ότι η Αμερική ουδέποτε αναγνώρισε την προσάρτηση της Αλβανίας στην Ιταλία και ότι η αποκατάσταση της ελευθερίας της Αλβανίας αποτελεί φυσική συνέπεια του Χάρτου του Ατλαντικού. Ο Κορντέλ πρόσθεσε ότι η αντίσταση των Αλβανών κατά των Ιταλών επιδρομέων εκτιμάται στις ΗΠΑ και ότι η κυβέρνηση και ο αμερικανικός λαός αποβλέπουν στην ημέρα που θα καταστεί δυνατή η παροχή πραγματικής στρατιωτικής  βοήθειας στους Αλβανούς προς εκδίωξη των κατακτητών…
                Στις 18 Δεκεμβρίου οι ρωσικές εφημερίδες δημοσίευαν ότι το Λαϊκό Επιτροπάτο της ΕΣΣΔ εκφράζει τη συμπάθειά του προς τον αγώνα των Αλβανών εναντίον των Ιταλών κατακτητών.  
                Η δήλωση των συμμαχικών κρατών υπήρξε οδυνηρή για τους Έλληνες. Η Ελλάδα έκανε τα δέοντα διπλωματικά διαβήματα στο Λονδίνο και στην Ουάσιγκτον, αλλά ήταν σε ώτα μη ακουόντων. Δυστυχώς…
                Τέτοιες παρωπίδες!!!
                Οι Αμερικανοί εξωθούσαν τους Αλβανούς σε αντάρτικο, χωρίς να βλέπουν ότι σιγά- σιγά έρχονταν ο Εμβέρ Χότζα!!!  
                Φυσικά η διάψευση των αμερικανικών προβλέψεων φάνηκε μετά το τέλος του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, που αγνοήθηκαν οι ελληνικές θυσίες και η κατ’ επανάληψη απελευθέρωση της Βόρειας Ηπείρου, η οποία παρέμεινε τελικά στην Αλβανία.
                Το 1946, η Αλβανία μετατράπηκε σε κομμουνιστική λαϊκή δημοκρατία. Ο  Ζωγ καθαιρέθηκε και  από τους συμπατριώτες του. Μετακόμισε στη Γαλλία όπου και πέθανε στις 9 Απριλίου 1961 σε ηλικία 66 ετών. Στην Αλβανία εγκαταστάθηκε ένα από τα σκληρότερα κομμουνιστικά καθεστώτα.    


Παντελής Στεφ. Αθανασιάδης



ΠΗΓΕΣ
*Εμμανουήλ Τσουδερού «Διπλωματικά Παρασκήνια» Αθήνα 1949
*Εμμανουήλ Τσουδερού "Ιστορικό Αρχείο 1941-1944" Εκδόσεις Φυτράκη 1990

12 σχόλια:

Ανώνυμος είπε...

Κυρατσω Δημητροπουλου
Το άρθρο σου είναι εξαιρετικό οι διπλωμάτες μας τώρα ελπίζω να είναι σε εγρηγορση

Ανώνυμος είπε...

γιουλα μπασδεκη
Πολυ ενδιαφερον... κραταει χρονια αυτη η κολωνια...

Ανώνυμος είπε...

Anna Demertzi
Ευχαριστώ για το άρθρο σας πολύ κατατοπιστικό! !δυστυχώς δεν μαθαίνουμε από τα λάθη μας! !!

Ανώνυμος είπε...

Νινα Γκουδλη
Ευχαριστώ Παντελή για την ανάρτηση!.. .Με πιάνει θλίψη για τους "άσπονδους φίλους" της πατρίδας μας!... 😭😭😭

Β.Καζακίδης είπε...

Πολύ κατατοπιστικό! Οι Ιταλοί ήταν η δύναμη που έλεγχε τις εξελίξεις στην Αλβανία από το '10 μέχρι τον 2οΠΠ. Η Βόρειος Ήπειρος ελευθερώθηκε τρείς φορές από τον ελληνικό στρατό και χάθηκε εν τέλη. Πιστεύω οι νικήτες του 2ουΠΠ με την παρέμβαση των Ρώσων συμφώνησαν να μην γίνουν αλλαγές συνόρων στα Βαλκάνια γενικά με εξαίρεση τα Δωδεκάνησα και την Νότια Δοβρουτσά. Ο ρόλος του ΥΠΕΞ ήταν περιφερειακός μέχρι ανύπαρκτος, ακολουθώντας ότι πεί η Αγγλία. Μετά ήρθε ο εμφύλιος. Χαιρετισμούς και Καλό Μήνα.

Ανώνυμος είπε...

Andreas Makrides
Παντελή δεν συμφωνώ με το σκεπτικό σου.
Το ότι ο Ζόγου είχε υιοθετήσει πολιτική που χαρακτηρίζεις "φιλοϊταλική" δεν σημαίνει πως "η Αλβανία άνοιξε ουσιαστικά μόνη της τις πόρτες στους Ιταλούς" όπως γράφεις. H Αλβανία ποτέ δεν προσχώρησε στον Άξονα, και ο Ζόγου δεν παρέμεινε στο έδαφός της όταν οι Ιταλοί εισέβαλαν, ενώ θα μπορούσε κάλλιστα να παραμείνει εκεί και να εκμεταλλευτεί την κατάσταση.
Αυτό βεβαίως, δεν τον κάνει σε μας εθνικά συμπαθή, ούτε τον καθιστά και "αντιστασιακό" όπως ο ίδιος ήθελε ενδεχομένως να εμφανίζεται. Η προπολεμική στάση του Ζόγου ωστόσο, δεν πιστεύω πως δικαιολογούσε απώλεια εθνικού εδάφους για την Αλβανία, ώστε να επιρρίπτεται ευθύνη στους συμμάχους που δεν προαποφάσισαν τον διαμελισμό της Αλβανίας προς τιμωρία της.
Τέλος, για την Ιστορία, αξίζει να καταγραφούν και τα εξής:
Στα τέλη Μαΐου του 1960, ο Χρουστσώφ είχε μία συνάντηση με τον Σοφοκλή Βενιζέλο, ο οποίος του παραπονέθηκε για την συμπεριφορά των αλβανικών αρχών προς την ελληνική μειονότητα. Ο Χρουστσώφ, ο οποίος είχε επισκεφθεί τα χωριά της Β. Ηπείρου την προηγούμενη χρονιά και είχε εντυπωσιαστεί από την ελληνική υποδοχή που του είχαν επιφυλάξει (όπως αναφέρει ο ίδιος στο ημερολόγιό του) υποσχέθηκε να συζητήσει το ζήτημα της απόδοσης αυτονομίας στην Β. Ήπειρο, με την αλβανική αντιπροσωπεία, σε Διάσκεψη του Συμφώνου της Βαρσοβίας τον Ιούνιο του 1960 στο Βουκουρέστι. Εννοείται πως ο Χότζα, ούτε καν συζήτησε την προοπτική αυτή.
Η πρόταση αυτή του Χρουστσώφ στον Χότζα, συνέβαλε στην επιδείνωση των αλβανο-σοβιετικών σχέσεων - και στη συνέχεια, όταν ο Χότζα τα έσπασε με τους σοβιετικούς και προέβη σε διωγμούς εναντίον των "χρουτσωφικών" στο κόμμα του, μία από τις φήμες που διέσπειρε προκειμένου να δικαιολογήσει τη στάση του, ήταν πως η Μόσχα "υποστήριζε τις ελληνικές αξιώσεις στην Βόρειο Ήπειρο".
Οι πληροφορίες μου αυτές έχουν αντληθεί από τις παρακάτω πηγές:
* The Albanians: A Modern History της Miranda Vickers
* Albania and the Sino-Soviet rift του William E. Griffith
* το αφιέρωμα ενός site των Χειμαριωτών Ελλήνων στην επίσκεψη του Χρουστσώφ στα 1959: http://www.newgreektv.com/.../26659-himara-gr-what-nikita...
Καλή σου μέρα!

Ανώνυμος είπε...

Filina Nikina
Αξιότιμε κύριε Αθανασιάδη! Δέν ενθυμούμαι τίς περιπτώσεις, κατά τίς οποίες δέν μάς έχουν ξεπουλήσει οι φερόμενοι ως.... σύμμαχοι. Χωρίς αυτό νά σημαίνει ότι παραγνωρίζω καί τά λάθη τά οποία έχουν γίνει καί από τή δική μας πλευρά .

Ανώνυμος είπε...

Δέσποινα Τζίρα
Μόνο την Ήπειρο;

Ανώνυμος είπε...

Rania Pantazidou
Εξαιρετικό κύριε Αθανασιάδη. Σας διαβάζω!!Καλό μήνα

Ανώνυμος είπε...

Rania Pantazidou
Εξαιρετικό κύριε Αθανασιάδη. Σας διαβάζω!!Καλό μήνα

Ανώνυμος είπε...

Rania Pantazidou
Εξαιρετικό κύριε Αθανασιάδη. Σας διαβάζω!!Καλό μήνα

Ανώνυμος είπε...

Νάνσυ Καλαφάτη
Τότε υπήρχε ο σκεπτόμενος Πιπινελης... Σήμερα το ΥΠΕΞ εχει καταληφθεί απο ανιστόρητους ή ανθέλληνες πολιτικούς ... Τους διπλωμάτες τους εχουν φιμώσει....

LinkWithin

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...