Κυριακή, 16 Μαΐου 2010

Το «Κρυφό Σχολειό» στην υπόδουλη Θράκη


*Ο γνωστός πίνακας του Γύζη, το "Κρυφό Σχολείο"

          Αυτό που συνηθίσαμε να λέμε σχηματικά «Κρυφό Σχολειό», είναι όσα φέρνει στο νου μας, ο γνωστός πίνακας του Νικ. Γκύζη με τον παπά, που σε κάποιον νάρθηκα διδάσκει τα μικρά Ελληνόπουλα χρησιμοποιώντας το Ψαλτήρι και την Οκτώηχο.
           Στα Αρχεία της Βιβλιοθήκης της Βουλής διασώθηκαν ορισμένες περιγραφές, που οδηγούν κατευθείαν τη σκέψη μας, στον πίνακα αυτό. Ειδικότερα σε μια ανυπόγραφη και χωρίς ημερομηνία «Στατιστική έκθεση» για την εκπαίδευση στα χωριά της Θράκης, υπάρχουν δραματικές διαπιστώσεις για την ελληνική εκπαίδευση, έξω από τα αστικά κέντρα, δεδομένου ότι στις πόλεις, υπήρχαν αξιόλογα εκπαιδευτήρια χάρη στις προσπάθειες των Ελλήνων. Ειδικότερα, η έκθεση γράφει:
          «Η δημοτική εκπαίδευσις εν τη Θράκη είναι τοσούτον οικτρά, ώστε δύναται να θεωρηθεί ως μη υπάρχουσα. Εις πολλά μεν των χωρίων ουδέν υπάρχει περί των γραμμάτων διδασκαλίαν. Εις πλείστα η δημοτική εκπαίδευσις συνίσταται εις την υπό αγραμμάτων ιερέων ή ψαλτών ή κανδηλαναπτών διδασκαλίαν της Οκτωήχου και του Ψαλτηρίου».

*Οι Μύλοι των Αδελφών Θαλασσινού στη Μακρά Γέφυρα (Ουζούν Κιοπρού)

          Σε ανταπόκριση από το Ουζούν Κιοπρού (Μακρά Γέφυρα) που δημοσιεύεται στην εφημερίδα «Θράκη» το 1879 (δεν διασώθηκε η ακριβής ημερομηνία στο σωζόμενο τμήμα της εφημερίδας) αναφέρονται συγκλονιστικά στοιχεία για την Παιδεία της περιοχής εκείνης. Και πάλι η περιγραφή συμπίπτει με την έννοια του Κρυφού Σχολείου, λόγω της αδιαφορίας του Οθωμανικού κράτους για την Παιδεία των υπόδουλων λαών. Το κενό αυτό, ειδικά στα μικρά χωριά, όπου δεν υπήρχαν πόροι για να στηριχθούν ελληνικά σχολεία, κάλυψε με κάθε τρόπο και όπως μπορούσε, η Ορθόδοξη Εκκλησία.
          Συγκεκριμένα η εφημερίδα γράφει:
          «Η του Ουζούν Κιοπρού επαρχία, περιλαμβάνουσα άνω των 35 ελληνικών χωρίων, αμοιροί Ελληνικών Εκπαιδευτηρίων».
          Και σε άλλο σημείο, δίνει μια περιγραφή, για την οικτρή  κατάσταση των ελληνικών χωριών, της Θράκης, στα οποία δεν υπήρχαν δάσκαλοι και σχολεία. Μια λιτή περιγραφή που θυμίζει «Κρυφό Σχολείο».
          «Εις ολίγα των χωρίων τούτων αυτοδίδακτοι διδάσκαλοι, τα κοινά ήτοι Παπαδίτικα λεγόμενα διδάσκουσιν εις τον οκτάηχον και το ψαλτήριον περιοριζόμενοι, τα δε πλείστα διατελούσιν άνευ διδασκάλων».
          Ταυτόχρονα προειδοποιεί ότι στα χωριά του Ουζούν Κιοπρού, το Ζαλούφι, το Ιβρίκ Τεπέ και το Αλτούν και στα χωριά Παζάρ Ντερέ και Σουλτάν-κιοϊ των περιοχής Μαλγάρων, όπου υπήρχαν πολλοί αλβανόφωνοι, κινδυνεύουν να πάψουν να μιλούν ελληνικά, γιατί δεν υπήρχε Ελληνική Παιδεία. Θυμίζουμε επίσης, ότι πολλά χρόνια αργότερα, μετά την καταστροφή του 1922 ογδόντα τουλάχιστον οικογένειες από το Ιβρίκ Τεπέ, εγκαταστάθηκαν στο Τυχερό, το παλιό Μπιντικλί, στην δυτική όχθη του Έβρου προσμένοντας μια γρήγορη επιστροφή απέναντι στο χωριό τους. Μια επιστροφή που αλίμονο, δεν ήρθε ποτέ.
          Μια ανάλογη πληροφορία αντλούμε από ανυπόγραφο και χωρίς ημερομηνία έγγραφο, στο οποίο αναφέρεται ότι στο χωριό Κιουρτλί της περιφέρειας Μαλγάρων, το οποίο είχε τότε 125 οικογένειες «οι ιερείς διδάσκουσι εν τω νάρθηκι τους παίδας».
          Σε ένα άλλο έγγραφο της 24 Ιουλίου 1879 αναφέρει για το Σουλτάν- Τσιφλίκ της περιοχής Ηρακλείας: «Κατοικείται υπό 250 Ελλήνων. Έχει μαθητάς 20, διδασκομένους υπό του ιερέως εν τω νάρθηκι της Εκκλησίας. Πέριξ της Ηρακλείας υπάρχουσι και τινα μικρά χωρία εις ά ούτε εκκλησίαι ούτε σχολείον υπάρχει».
          Για τα χωριά της Κεσσάνης Σιγλή, Μουζαλή, Μαύρες, Καδή-κιοϊ, Μαχμούτ- κιοϊ, Βαρνίτσα, Φακίρμα, Καράτεπε και Μάλτεπε, γράφει ότι το 1880 «γραμματοδιδάσκαλοι ή ιερείς διδάσκουσιν εις τα κελλία ή εις τους νάρθηκας των εκκλησιών ανά 20-50 μαθητάς».
*Μακρά Γέφυρα

            Επίσης στα χωριά της Μακράς Γέφυρας Καδήκιοϊ, Σουμπάς- κιοϊ, Δερέ-κιοϊ, Καβατζήκι, Κηρ- κιοϊ, Μαλκότς, Σαχίν- Κιοϊ, Καρατζά-χαλή, Δογάν- κιοϊ Δερβενάκι, Ψαθάδες, και Γιαούκ πληροφορούμαστε πως «οικούμενα υπό Ελλήνων 300-800 έχουσι γραμματοδιδασκάλους ή ιερείς διδάσκοντας ανά 15-30 μαθητάς εις κελλία ή εις νάρθηκας εκκλησιών».
          Αξίζει να σημειωθεί ότι το Ψαλτήριο, θεωρήθηκε από πολλούς παιδαγωγούς σαν ιδανικό βοήθημα εκμάθησης των Ελληνικών, γιατί μέσα στα κείμενά του ενυπάρχει η προσωδία της γλώσσας και η μουσικότητα των λέξεων.

Παντελής Στεφ. Αθανασιάδης






30 σχόλια:

doctor είπε...

"Σε ανταπόκριση από το Ουζούν Κιοπρού (Μακρά Γέφυρα) που δημοσιεύεται στην εφημερίδα «Θράκη» το 1879 (δεν διασώθηκε η ακριβής ημερομηνία στο σωζόμενο τμήμα της εφημερίδας)"

________________________

Μήπως έχετε την εφημερίδα αυτή ή μήπως γνωρίζετε πως μπορώ να την βρω;

Ευχαριστώ εκ των προτέρων

SITALKIS είπε...

Το φύλλο που αναφέρω, υπάρχει στη Βιβλιοθήκη της Βουλής στο φάκελλο με έγγραφα από τη Θράκη. Πάρτε με στο τηλέφωνο 2109842990 να σας εξηγήσω πιο αναλυτικά.

SITALKIS είπε...

Το όνομά μου είναι Παντελής Αθανασιάδης.

Ανώνυμος είπε...

Δεν θα σχολιάσω το εν λόγω γραπτό σου...μια και διάβασα το κείμενό σου για το Κρυφό Σχολειό στην Θράκη. Μεγάλη συγκίνηση Παντελή μου, γιατί είδα φωτό από τα πάτρια εδάφη της μητέρας μου. Δεν γνώριζα ότι η επαρχία Ουζούν Κιοπρού περιελάμβανε 35 χωριά και σε μερικά απ αυτά είχε κ αλβανόφωνους!Μα πως επέτρεψαν να γίνει η Λαμπαδαρίδειος Αστική Σχολή? Την εξασφάλισες τη θέση σου στην αιωνιότητα φίλε μου. Φιλιά και ευχαριστώ.

Ελπίδα

Ανώνυμος είπε...

Ο σημαντικός πίνακας του περίφημου έλληνα ζωγράφου Νικόλαου Γύζη ,καθώς και δημοσιεύματα της εποχής εκείνης, για την λειτουργία του κρυφού σχολειού στην τουρκοκρατούμενη Θράκη.Εξαιρετικό.!!!
George Diamantis

Ανώνυμος είπε...

Agapite mou Panteli, telika apo to kimeno sou vgeni to exis simberasma(opos to katalave kai i Elpida): Oi kakoi Othomanoi DEN EPETREPAN tin ekpedefsi ton Ellinopedon kai ton allon ipodoulon laon.
İne i pragmatikotita afti?
dede

Ανώνυμος είπε...

ΕΥΧΑΡΙΣΤΩ ΚΥΡΙΕ ΠΑΝΤΕΛΗ!!!! ΠΟΛΥ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΑ ΟΛΑ!!! ΔΙΑΒΑΣΑ ΚΑΙ ΓΙΑ ΤΟ ΚΡΥΦΟ ΣΧΟΛΕΙΟ.... ΥΠΕΡΟΧΟΣ Ο ΠΙΝΑΚΑΣ ΜΕ ΤΟ ΚΡΥΦΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΤΟΥ Ν. ΓΥΖΗ... ΜΕ ΣΥΓΚΛΟΝΙΖΕΙ ΚΑΘΕ ΦΟΡΑ ΠΟΥ ΤΟΝ ΒΛΕΠΩ!!! ΣΑΣ ΕΥΧΟΜΑΙ .... ΚΑΛΟ ΚΑΙ ΕΥΛΟΓΗΜΕΝΟ ΠΑΣΧΑ!!!!
Andriana Karamitros

Ανώνυμος είπε...

Το να προσπαθούμε να βρούμε το κρυφό σχολείο στην Θράκη Του 1879 μάλλον παραπέμπει σε προκατάληψη. Η Ελλάδα ήταν ήδη ανεξάρτητη για 50 χρόνια και η Θεσσαλονίκη τα Γιάννενα, η Σιατιστα, η Πρεβεζα, Χιος, Καστορια, Κρήτη και άλλες Τουρκοκρατουμενες περιοχές ειχαν περίφημα ελληνικά σχολεία. Τέλος πάντων....

SITALKIS είπε...

Κύριε Αθανασιάδη, σας ευχαριστώ για την ιστορική αυτη πληροφόρηση.Την βρήκα ακρως κατατοπιστική!!!!

Alda Baka

Ανώνυμος είπε...

Ευχαριστούμε τον συντοπίτη μας εξαίρετο δημοσιογράφο και ερευνητή κ. Παντελή Αθανασιάδη για την επίκαιρη παρέμβασή του και τα αυθεντικά στοιχεία που παρουσίασε για την λειτουργία του Κρυφού Σχολειού στην περιοχή μας κατά την τουρκοκρατία . Απλά ο κ. Αθανασιάδης επιβεβαίωσε με αποδεικτικά στοιχεία εκείνα που γνωρίζουμε όλοι οι πραγματικοί και γνήσιοι Έλληνες , ότι δηλαδή είναι γεγονός η λειτουργία τέτοιων Σχολείων σε ολόκληρη την υπόδουλη πατρίδα μας , τα οποία εκτός των άλλων προετοίμαζαν τα Ελληνόπουλα για τον ξεσηκωμό του 1821 . Είναι μια απάντηση στους ντόπιους παραχαράκτες της Ελληνικής Ιστορίας, που η Πολιτεία και ο λαός μας αντί να τους απομονώσει τους έδωσε και ανώτερα αξιώματα , για να μπορούν με άνεση να συνεχίσουν το ανθελληνικό τους έργο !!!!

Μαρηδες Μάρηδες

Ανώνυμος είπε...

Επισημαίνω και πάλι, ότι αυτό που σχηματικά ονομάζουμε "Κρυφό Σχολειό" υπήρξε φαινόμενο που αφορούσε κυρίως τα μικρά χωριά. Γιατί στα μεγάλα αστικά κέντρα, άνθισαν σπουδαία ελληνικά σχολεία.

Ανώνυμος είπε...

Ψάχνω στοιχεία γιά το Φακίρμα Ανατολικής Θράκης εάν γνωρίζετε παρακαλώ να με βοηθήσετε.

Ανώνυμος είπε...

Ανώνυμε φίλε δυστυχώς δεν έχω περισσότερα στοιχεία για το χωριό Φακίρμα, πλην της αναφοράς στο άρθρο για το "Κρυφό Σχολειό στην υπόδουλη Θράκη".....

Ανώνυμος είπε...

Εξαιρετική δημοσίευση με πολλές ανέκδοτες πληροφορίες σχετικά με τη συμβολή της Εκκλησίας στην εκπαίδευση των ελληνόπουλων της θρακικής υπαίθρου κατά τα τέλη του 19ου αιώνα! Αξίζει να το διαβάσουμε όλοι μας!

Akis Dagazian

Ανώνυμος είπε...

Ιωαννης Θεοφανους Σαλτσιδης
ΚΑΛΗΜΕΡΑ Κ.ΑΘΑΝΑΣΙΑΔΗ
ΕΙΝΑΙ ΑΥΤΟ ΠΟΥ ΠΡΟΣΠΑΘΟΥΝ ΝΑ ΑΠΑΛΕΙΨΟΥΝ ΑΠΟ ΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΑ ΜΑΣ ΟΙ ΝΕΟΚΟΠΟΙ ΠΡΟΟΔΕΥΤΙΚΟΙ ;

Ανώνυμος είπε...

Ιωάννης Σαρσάκης
Αυτά τα στοιχεία κύριε Αθανασιάδη είναι πιο κρυφά από το σημερινό φανερό σχολειό. Θερμά συγχαρητήρια !!!

Ανώνυμος είπε...

Νίνα Γκούδλη
Πολλοί υποστηρίζουνε ότι ήτανε προπαγάνδα της εκκλησίας τα //Κρυφά Σχολεία//.Να που υπάρχουνε στοιχεία για την στήριξη του Ελληνισμού απο την εκκλησία...

Ανώνυμος είπε...

Νίνα Γκούδλη
Ευχαριστούμε Παντελή για τα στοιχεία που μας δίνεις για //τα κρυφά σχολεία//, γιατί μερικοί θέλουνε να παραχαράξουνε την ιστορία!......📚📙📕📑📒📖

aspida1969-2009 είπε...

Απο μαρτυρία του εγγονου του παπα του χωριού μας Azatli η Ελευθεροχωρι Αδριανουπόλεως Παπαδόπουλου Δημήτρη, περιπου εκεινη την εποχη 1880-1900,σε αιτημα του να λειτουργήσει σχολείο στο χωριό οι αρχες βάσει πληθυσμού του επιτρέπανε να κάνει τμήμα με 12 παιδιά αλλά επειδή το ενδιαφέρον ηταν μεγαλύτερο εκανε 2 τμήματα βαφτίζοντας το ενα σχολείο και το αλλο για ψαλτάδεςκαι τα λειτουργούσε και τα δύο μαθαίνοντας γράμματα στα παιδιά του Αzatli οι κατοικοι του οποίου σημερα κατα πλειοψηφία κατοικούν στο ΘΟΥΡΙΟ Ορεστιάδας. https://www.facebook.com/thourio.gr/?fref=ts

Karakostidis Nikos είπε...

Κυριε Αθανασιαδη , στο τελους του Αρθρου σας , αναφερεστε και στο χωριο καταγωγης μου που ειναι το Σιαχίν-Κιοι ή Σίδιον ελληνιστι.Σας παραθετω καποιες πληροφοριες. Σύντομα θα εκδόσω οτι ηταν δυνατον να διασωθει απο προφορικες μαρτυριες των παππουδων που προλαβα οριακά να καταγραψω και ηταν γεννημενοι μεταξυ 1865-1875 ( Καρακωστιδης Χρηστος ,γεννημενος 1865 απεθανε σε ηλικια 99 ετων, Γκαντιδης Γεωργιος γεννημενος 1867 απεθανε σε ηλικια 99 ετων , Μπαλτιδης Αθανασιος γεννημενος 1871 απεθανε σε ηλικια 105 ετων , Αλεξανδριδης Ευαγγελος απεθανε σε ηλικια 95 ετων και αλλοι).Στα 1890-1895 λειτουργησε προτυπο Γραμματοδιδασκαλειο με εκπαιδευση στους μαθητας , στην Αναγνωση , Γραφη , Αριθμητικη , Γεωτραφία και Ιστορια . Ο δε Δάσκαλος του χωριου ηταν ο Κος Σπυριδωνίδης (απο το χωριό) που ειχε σπουδασει. Το χωριο , τον πληρωνε σε χρυσες λιρες , και επειδη ηταν παρα πολυ καλος δεχοταν και προσκηση να διδαξει και σε αλλα χωρια. Το σχολειο ειχε περιπου 150-200 παιδιά .Επειδη ηταν πολλα ανεθετε σε χωριανους καλους μαθητες να τους επιβλεπουν , οσο αυτος μαθαινε σε αλλη ταξη.Ηταν δε κτισμενο απεναντι απο τους 3 ανεμομυλους , με πέτρα. Σημερα σωζονται λιγα απομεινάρια . Το χωριο διεθετε 2 εκκλησιες και 2 νεκροταφεια .Το χωριο ειχε πληθυσμο περιπου στους 1000-1100 κατοικους. Απο το χωριο δε αυτο προερχεται και ο Οπλαρχηγος του 1820 Καρα-Γιαννης ή Γιαννης Καραφυλίδης ή Καρυοφυλάκης, που πολεμησε με τον Καρα-Μπελια στο πλευρο του Αλεξανδρου Υψηλάντη. Σήμερα το 80% του χωριου κατοικει στους Προσκυνητές Ροδόπης , με μια διασπορα 20% σε αλλα 14 σημεια της θρακης , κατα κυριο λογο σε χωρια του Διδυμοτειχου και της Ξανθης

SITALKIS είπε...

Ευχαριστώ πολύ κ. Καρακωστίδη. Ενδιαφέρουσα η προσπάθειά σας.

Ανώνυμος είπε...

Xan Tak
"κρυφό", όπως σωστά επιγράφεται κι όχι κρυφό (!!!), όπως αρέσκονται μερικοί, για προφανείς ιδιοτελείς λόγους

Ανώνυμος είπε...

Χρυσαφης Συκακης
Καλό θέμα για το οποίο η Εκκλησία διεκδικεί εκπαιδευτικά πρωτεία, λίγη ιστορία, αρκετό μυστήριο, εθνική συνεισφορά και τέτοια.
Ο υποδουλος λαός ένιωθε ως εξουσία την Οθωμανική διοίκηση, την Εκκλησία και τους Προυχοντες Έλληνες.
Όλοι αυτοί αντιστάθηκαν σφόδρα στη διάρκεια των προεπαναστατικων κυρίως χρόνων.
Σε κάθε περίπτωση η εκπαιδευτική κατάσταση ήταν ίδια για όλους τους υπόδουλους λαούς.
Λίγο χειρότερη απ τη Βυζαντινή περίοδο των τελευταίων ετών.
Γειά μας.

Ανώνυμος είπε...

Γιωργος Βασιλειαδης
Σύμφωνα με το θρύλο του «κρυφού σχολειού», η Οθωμανική Αυτοκρατορία απαγόρευε την εκπαίδευση των υπόδουλων Ελλήνων στη διάρκεια της Τουρκοκρατίας, για να εξασφαλίσει την αμάθεια και, έτσι, και τη δουλοφροσύνη τους, με αποτέλεσμα να οργανωθούν κρυφά νυχτερινά σχολεία από ιερείς, που μυστικά δίδασκαν γραφή και ανάγνωση. Ο θρύλος δημιουργήθηκε τα επαναστατικά και μετεπαναστατικά χρόνια και αποτυπώθηκε στην τέχνη. Ως τα μέσα του 20ού αιώνα στα ελληνικά σχολεία διδασκόταν ότι η ελληνική παιδεία διωκόταν συστηματικά τον πρώτο ενάμιση αιώνα μετά την οθωμανική κατάκτηση και πως αυτό οδήγησε την Εκκλησία στην κρυφή λειτουργία τέτοιων σχολείων.

Η μελέτη της ελληνικής εκπαίδευσης στην Οθωμανική Αυτοκρατορία συνδέθηκε ήδη από το 19ο αιώνα με την εξέταση του θρύλου του κρυφού σχολειού. Κατά τους Δ Παπασταματίου και Φ. Κοτζαγεώργη, "γύρω από το θέμα του Κρυφού Σχολειού αντιπαρατέθηκε και αντιπαρατίθεται με οξύτητα η επίσημη ακαδημαϊκή ιστοριογραφία, οπαδός της νεωτερικής ανάγνωσης της ιστορίας, με την ανεπίσημη που υποστηρίζει την παραδοσιακή ανάγνωση της ιστορίας". Πρόσφατα, στην ανεπίσημη παραδοσιακή ιστοριογραφία χρησιμοποιούνται για την τεκμηρίωση της ύπαρξης του «κρυφού σχολειού» μαρτυρίες του 16ου αιώνα κ.ε. για τη γενική αμάθεια ή κατά τόπους αυθαιρεσίες οθωμανών αξιωματούχων εις βάρος εκπαιδευτικών ιδρυμάτων, οι οποίες, ωστόσο, είχαν πεδίο εφαρμογής γενικά τους υπηκόους της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, μουσουλμάνους και μη.[1]

Ο όρος «κρυφό σχολειό» χρησιμοποιείται κατ' επέκταση και σε περιστατικά κρυφής εκπαίδευσης ή εθνικής-αντιστασιακής δραστηριότητας στη νεώτερη εποχή, όπως κατά την γερμανική κατοχή (1941-44) ή την βρετανική διοίκηση στην Κύπρο.

Ανώνυμος είπε...

Niki Kexagia
Πολυ σωστα! Η αδιαφορία των Οθωμανών για την παιδεία όλων των εθνών της αυτοκρατορίας τους,ηταν η αιτία του αναλφαβητισμού που επικρατούσε στα εδάφη της,και φυσικά και στην Θράκη. Καμια σχεση με διώξεις και κρυφά (πραγματικά κρυφά) σχολεία χριστιανών. Το ιερατείο είχε καλές σχέσεις με τους Οθωμανούς και σε πολλές περιπτώσεις ύποπτες!

Ανώνυμος είπε...

Εύη Κυριακίδου
Ο αμόρφωτος σε όλη την ιστορία, είναι πάντα ευκολότερα χειραγωγησιμος...

Ανώνυμος είπε...

Νάνσυ Καλαφάτη
Κάπως έτσι και αύριο φίλτατε... Οι περιοδικότητες της Ιστορίας...

Ανώνυμος είπε...

Κιμων Βρεττος
Ο πίνακας του Γκύζη, ανεξαρτήτως αν έχει αναφερθεί ως υπερβολή, δείχνει την τιτάνια προσπάθεια του Ελληνισμού της εποχής των 400 χρόνων υποδούλωσης, να διατηρηθεί η γλώσσα και η θρησκεία. Πολύ σωστά (για μια ακόμη φορά) αναφέρεις ότι στα αστικά κέντρα υπήρχαν σχολές εκμάθησης Ελληνικών. Και πολύ πιο σωστά δίνεις την πλήρη εικόνα της υπόλοιπης επικράτειας.....Η ουσία είναι ότι διατηρήθηκε συμπαγής η φυλή των Ελλήνων , σε πείσμα των τεσσάρων αιώνων .

Ανώνυμος είπε...

ΕΧΟΥΜΕ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΣΧΟΛΕΙΑ ΕΚΚΛΗΣΙΕΣ ΚΛΠ ΓΙΑ ΤΟ ΧΩΡΙΟ ΨΑΘΑΔΕΣ ΜΑΚΡΑΣ ΓΕΦΥΡΑΣ Η΄ΟΤΙΔΗΠΟΤΕ ΑΛΛΟ ΠΟΥ ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΦΑΝΕΙ ΧΡΗΣΙΜΟ¨? ΕΥΧΑΡΙΣΤΩ ΚΙΣΣΑΡΙΩΤΗΣ

SITALKIS είπε...

Δυστυχώς, δεν έχω. Συμβουλευθείτε το φάκελο μτ τα Θραικά Έγγραφα, που υπάρχει στη Βιβλιοθήκη της Βουλής

LinkWithin

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...