Παρασκευή, 20 Σεπτεμβρίου 2013

Πώς ήταν η Ακρόπολη το 1834!

*Παλαιό χαρακτικό που απεικονίζει την Ακρόπολη με τον οθωμανικό μιναρέ.


*Μια αυθεντική περιγραφή
από τον Γάλλο λόγιο
Thomas Abbet- Graccet


Γράφει ο Παντελής Στεφ. Αθανασιάδης

                Η Ακρόπολη διαχρονικά, αποτέλεσε πάντοτε μαγνήτη για όλους τους επισκέπτες της Αθήνας, πολλοί από τους οποίους την ζωγράφισαν ή έκαναν σχέδια για σπουδαίες γκραβούρες, ενώ άλλοι μας έδωσαν λεπτομερείς περιγραφές του σπουδαιότερου μνημείου της κλασσικής Αρχαιότητας.      
                Ο Thomas Abbet- Graccet υπήρξε σημαντικός Γάλλος λόγιος και περιηγητής του 19ου αιώνα. Περί το έτος 1900, βρέθηκαν επιστολές που είχε στείλει στον κόμη Durcis με σημαντικές πληροφορίες για γεγονότα της εποχής του και για περιοχές με ιδιαίτερο ενδιαφέρον. Επρόκειτο μάλλον για αντίγραφα επιστολών του, αλλά αυτό δεν μειώνει καθόλου τη σημασία τους.
                Σε μία από τις επιστολές αυτές, περιγράφει την επίσκεψή του στην Ακρόπολη στις 11 Δεκεμβρίου του 1834. Η εικόνα που δίνει, έχει την αξία της, για να κατανοήσουμε σήμερα, με τόσα σημαντικά έργα που έγιναν, την κατάσταση του σημαντικού αυτού βράχου για τον παγκόσμιο πολιτισμό, λίγα χρόνια μετά την διεξαγωγή του απελευθερωτικού αγώνα του 1821 και δημιουργία του νέου ελληνικού κράτους. Η επιστολή του αυτή δημοσιεύθηκε στο περιοδικό «Αρμονία» το 1901.


                Αξίζει να αναφέρουμε πως κατά την επίσκεψή του στην Αθήνα ο Thomas Abbet- Graccet είχε την ευκαιρία να συναντηθεί δύο φορές με τον ίδιο τον βασιλέα Όθωνα, με τον οποίο μάλιστα και την ακολουθία του ανέβηκαν και στην Ακρόπολη. Η εντύπωση πάντως που του προκάλεσε ο νεαρός τότε βασιλεύς, δεν ήταν καλή.
*Το εσωτερικό του Παρθενώνα από το Εθνικό Ημερολόγιο του Βρεττού του 1864


                Γράφει μεταξύ άλλων ο Γάλλος περιηγητής: «Λυπούμαι, διότι άλλως είχον φαντασθεί τον πρώτον βασιλέα της Ελλάδος και έσχον την πικρίαν της διαψεύσεως ή τω όντι ο νεανίας ούτος δεν είναι κατάλληλος δια τον αρτιπαγή ελληνικόν θρόνον και η έμφυτος εις πάντα άνθρωπον αίσθησις της ικανότητος του άλλου με προειδοποιεί περί τούτου».
                Πάντως παραδεχόταν ότι ο Όθωνας κατέβαλε φιλότιμες προσπάθειες για την εκμάθηση της γλώσσας των υπηκόων του. Οι δε παλαιοί οπλαρχηγοί εξέφραζαν τη χαρά τους όταν έβλεπαν τον νεαρό βασιλέα να φοράει φουστανέλα. «Παρετήρησα δε πολλούς Ελληνικούς οφθαλμούς δακρύοντας επί τη θέα του βασιλέως φέροντος την λευκήν φουστανέλλαν…».
                Το απόγευμα της ίδια μέρας συνάντησε το Γάλλο πρεσβευτή στην Αθήνα, ο οποίος συμφώνησε μαζί του και πρόσθεσε: «Πολύ φοβείται μη η ζωηρά νεανική φαντασία του βασιλέως κακόν μάλλον προξενήση εις την μικράν χώραν».
                Αναφερόμενος στην άνοδο στην Ακρόπολη, έγραφε ότι σ’ αυτήν οδηγεί «οδός τραχεία» αλλά γραφικότατη. Στις δύο πλευρές της υπήρχαν ακόμα το 1834 τουρκικά πρατήρια. «Η Ακρόπολις δε, φαίνεται εισέτι κεκαλυμμένη υπό σωρών αθλίων οικίσκων  οίτινες εχρησίμευον εις τους Τούρκους φύλακας και υπό σωρούς χωμάτων, άτινα εκάλυψαν τον απορρώγα βράχον». Ο Γάλλος περιηγητής είχε παρατηρήσει ακόμα, ότι υπήρχαν στα Προπύλαια αποθήκες των Τούρκων «δια την κατασκευήν των οποίων εγένετο ασυνείδητος χρήσις πολυτίμων λειψάνων»!!!
*Ο βασιλεύς Όθων με φουστανέλα.


                Στον πρώτο τοίχο που συνάντησε επάνω στο βράχο, είδε ενσωματωμένη ενεπίγραφη πλάκα με θαυμάσια γλυπτά σχέδιο. Όπως μάλιστα τον διαβεβαίωσε ο γραμματέας της Γαλλικής πρεσβείας Σαβινύ, ολόκληρα φορτία λίθων είχαν μεταφερθεί κάτω από τον βράχο της Ακρόπολης, τεμαχίσθηκαν και χρησίμευσαν σαν οικοδομικό υλικό για τα σπίτια των Τούρκων. Ανάμεσα από τις τουρκικές αποθήκες, οι οποίες τότε είχαν αρχίσει να κατακρημνίζονται έβλεπε ο επισκέπτης στο δρόμο που οδηγούσε στον Παρθενώνα, τεμάχια τηλεβόλων και ογκώδη βλήματα. «Το αριστούργημα του Ικτίνου- έγραφε ο Thomas Abbet- Graccet- εσυλήθη υπό των Τούρκων, οίτινες μετέβαλον αυτό αναλόγως των περιστάσεων άλλοτε μεν εις πυριτιδαποθήκην άλλοτε δε εις τζαμίον. Εκ της τελευταίας ταύτης χρήσεως διεσώθη ήδη, υψών την αιχμήν του υπεράνω του αετώματος, μιναρές φέρων καταφανώς τα ίχνη προηγηθείσης πυρκαϊάς. Τα εσωτερικά τοιχώματα του Παρθενώνος φέρουσιν εισέτι εικόνας χριστιανικάς της εποχής, καθ ήν ο Παρθενών είχε μεταποιηθεί εις ναόν της Παναγίας. Μίαν των εικόνων τούτων καλύτερον των άλλων διατηρηθείσαν αποκατέστρεψαν οι Τούρκοι παραδίδοντες την Ακρόπολιν».
*Η Αθήνα της πρώτης εποχής ως πρωτεύουσα

                Στη συνέχεια της αφήγησής του ρίχνει και μια «σπόντα» στον Έλγιν χωρίς να τον κατονομάζει. Υπογραμμίζει συγκεκριμένα ότι είναι ανυπολόγιστη η καταστροφή του μνημείου, από τον χρόνο, τις διάφορες περιπέτειες και την σύληση στις θαυμάσιες μετώπες του ναού (πρόκειται για τα μάρμαρα που βρίσκονται έκτοτε στο Βρετανικό Μουσείο). Παρά τα όσα πήρε ο Έλγιν το 1834 υπήρχαν ακόμα πεταμένα στο χώμα τεμάχια γλυπτών. Παρατήρησε μάλιστα ο Γάλλος ότι στον κορμό ενός αγάλματος άριστης τέχνης περίπου 20 σημάδια από σφαίρες, γιατί οι Τούρκοι το χρησιμοποιούσαν για άσκηση σκοποβολής!!! Σωρούς πλακών και τεμάχια μαρμάρων, είδε εξάλλου μπροστά στο ναό της Απτέρου Νίκης. Και ενώ παρακολουθούσε τις εργασίες της αποκάθαρσης του μνημείου από χώματα και πέτρες, δύο εργάτες του έφεραν και του έδειξαν ένα μικρό ακέφαλο αγαλματίδιο ωραίας τέχνης.
*Το Ερεχθείον, από το περιοδικό "Πανδώρα" του 1851

                Το Ερεχθείον αριστερά του Παρθενώνα, μόλις που φαινόταν κάτω από τους σωρούς χωμάτων που τους συγκέντρωσαν οι Τούρκοι για καλύτερη άμυνα. Μέσα στο ναό είχε αποθηκευθεί κατά καιρούς μπαρούτι και άλλα πολεμοφόδια.
                Και κατέληγε ο Thomas Abbet- Graccet: «Επί των ερειπίων εκείνων ησθανόμην ήδη επιστρέφοντας τους φυγαδευθέντας θεούς και μεθ’ όλην την πενιχρότητα και την ερημίαν, ήτις ηπλούτο περί εμέ, ενόμισα προς στιγμήν ότι εβλεπον ανερχομένην προς την Ακρόπολιν την πομπήν των Παναθηναίων και ότι ήκουον τα μάρμαρα πληττόμενα υπό των ποδών των ταύρων των αγομένων προς σφαγήν…».

Παντελής Στεφ. Αθανασιάδης  


Πηγή
Περιοδικό «Αρμονία» 1901

*Η Ακρόπολη όταν εξερράγη η μπομπάρδα του Μοροζίνι

*Η Ακρόπολη σε παλαιά γκραβούρα, με το μουσουλμανικό τέμενος στην Παρθενώνα, 
οι Στύλοι του Ολυμπίου Διός, το Ηρώδειο και η Πύλη του Αδριανού

16 σχόλια:

Ανώνυμος είπε...

Πολύ ενδιαφέρουσες γκραβούρες !!!

Mary Antoniou

Ανώνυμος είπε...


Κύριε Αθανασιάδη, ο μιναρές είναι σύμβολο του ισλάμ- όπως το καμπαναριό της εκκλησίας που είναι σύμβολο του χριστιανισμού- και όχι ένα χαρακτηριστικό τούρκικο όπως αναφέρεται στο blog σας "Ακρόπολη με τον τουρκικό μιναρέ". Αν είχατε γράψει Ακρόπολη με τον οθωμανικό μιναρέ, πιστεύω θα γινόταν πιο κατανοητό για όλους. Διότι οι οθωμανοί πρώτον δεν ήταν τούρκοι και δεύτερον ο όρος τούρκος, τουρκικός, καθιερώθηκε με τούς "νεότουρκους" για να δημιουργηθεί μια τεχνητή φυλή...

Erden Ömer

SITALKIS είπε...

Έχετε δίκιο... Είναι μια συνήθεια.... Έκανα τη διόρθωση.

ΠΑΠΑΔΑΚΗΣ ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΟΣ είπε...

ΜΠΡΑΒΟ Παντελή

όσοι πάνε στο Μουσείο της Ακρόπολης στον τελευταίο όροφο παίζει ένα βίντεο με την πορεία της Ακρόπολης μέσα στο χρόνο .....

Ανώνυμος είπε...

Υπέροχη ανάρτηση!

Νίκος Σάμιος

Ανώνυμος είπε...

Ενδιαφέρον άρθρο και οι γκραβούρες!Όλες αυτές οι παρατηρήσεις-αναφορές,πολλές φορές με χαροποιούν ιδιαίτερα,όταν αυτές γίνονται από ξένους περιηγητές,γιατί δεν μπορεί κανείς να τους κατηγορήσει για υποκειμενικότητα,όπως δηλαδή θα μπορούσε να συμβεί εάν στη θέση του Γάλλου ήταν ένας Έλληνας.Έτσι δεν είναι;

Nickoleta Zamaki

Ανώνυμος είπε...

Ενδιαφέρουσα ενημέρωση !!! ευχαριστώ πολύ !!!!

Pinelopi Gkouma

Ανώνυμος είπε...

ΕΥΧΑΡΙΣΤΩ. ΕΝΑ ΠΟΛΥ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝ ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΣΤΟΙΧΕΙΟ.

Petroula Marinou

Ανώνυμος είπε...

Σύμφωνα , με τον γάλλο περιηγητή Thomas Graccet , η Ακρόπολη , παγκόσμιο μνημείο πολιτισμου , στις 11 Δεκεμβρίου του 1834 , έφερε εμφανή τα σημάδια , λίγα χρόνια μετά , τον απελευθερωτικό αγώνα του 1821 , της τουρκικής επέλασης και παρουσίας!ακόμα και στα Προπύλαια , υπήρξαν τουρκικές αποθήκες , ακόμα και στον κορμό αγάλματος άριστης τέχνης , 20 σημάδια από σφαίρες,διότι το χρησιμοποιούσαν , για ασκήσεις σκοποβολής!σήμερα , μπορούμε , να την απολαμβάνουμε ελεύθερη και ωραία..χωρίς να ξεχνούμε , ότι η χώρα μας , βρίσκεται στην δίνη , ενός διαφορετικού πολέμου , οικονομικού , αυτήν την φορά, και οι εισβολείς είναι άλλοι..αλλά και πάλι εμείς στο επίκεντρο..ας ελπίζουμε ..στον Θεό της Ελλάδας..!!που η ιστορία μας , έχει αποδείξει , πως είναι Μεγάλος!!

Φανη Πιατα

Ανώνυμος είπε...

Ιmpresive.

Edmond Satka

Marianna Mastrostamati είπε...

Αν οι Οθωμανοί δεν ήταν Τούρκοι ή τουρκικά φύλλα ας μας πει ο κύριος Erden Ömer, τί ηταν; Οι Σελτζούκοι και οι Οσμανλήδες αν δεν ήταν τουρκομάνικη φυλή τί ήταν;

Ανώνυμος είπε...

Αισθητικά ασύμβατα αυτά τα σύμβολα.

Mary N. Stamatiadou

Ανώνυμος είπε...

Νανά Χασικοπούλου
Πολύ ενδιαφέρουσα η ανάρτηση. Τα συναισθήματά μου, .... θλίψη και θυμός.

Ανώνυμος είπε...

Xristina Rigo
Ενδιαφέρουσες πληροφορίες!

Ανώνυμος είπε...

Παρασκευή Μαυρουδή
Σ'ευχαριστω πολυ Παντελη!θα το δω με ηρεμια!....ξερεις αλλωστε ποσο μου αρεσουν αυτα που μου στελνεις!..

Ανώνυμος είπε...

Anna Xirou Messini
Ωραίες γκραβουρες.. Ενδιαφέρουσα περιγραφή

LinkWithin

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...